Tarih boyunca insanlar doğayı anlamlandırmak için hayvanlara sembolik anlamlar yüklemiştir. Kimi canlılar bereketin, sadakatin ya da bilgelik sembolü olurken; bazıları da karanlık, ölüm veya uğursuzlukla ilişkilendirilmiştir. Bu inanışlar kültürden kültüre değişse de bazı hayvanlar dünyanın birçok yerinde gizemli ve korkutucu bir imaj taşımaya devam eder. İşte
uğursuz olarak kabul edilen hayvanlar listesi
1. Siyah Kedi
Orta Çağ Avrupa’sında siyah kediler cadıların yoldaşı olarak görülür, geceleri onların ruhlarını taşıdığına inanılırdı. Hristiyanlık döneminde bile bazı toplumlar, siyah kedinin karanlık güçleri temsil ettiğini düşündü. Bugün hâlâ Avrupa’nın bazı bölgelerinde siyah bir kedinin yolunu kesmesi “talihsizlik” sayılırken, Japonya ve İskoçya gibi yerlerde tam tersi — “iyi şansın” habercisi olarak kabul edilir.
2. Baykuş
Bilgelik sembolü olmasına rağmen, gece ötüşü nedeniyle birçok kültürde uğursuz sayılmıştır. Anadolu’da bir evin çatısına konan baykuşun ötmesi ölüm haberi olarak yorumlanır. Afrika’nın bazı bölgelerinde ise ruhlar âleminden gelen bir haberci olduğuna inanılır. Buna karşın Antik Yunan’da baykuş, bilgelik tanrıçası Athena’nın kutsal hayvanıdır.
3. Yılan
Kutsal kitaplardan mitolojik hikâyelere kadar birçok anlatıda “ihanet” ve “kötülük” simgesi olarak yer almıştır. Adem ile Havva hikâyesinde yasak meyveyi yemelerine neden olan varlık olarak insanlığın düşüşünü temsil eder. Ancak Uzak Doğu’da yılan yeniden doğuş, dönüşüm ve koruma sembolüdür. Bu zıtlık, kültürlerin doğaya bakışını da özetler niteliktedir.
4. Yarasa
Gece yaşayan, sessiz uçan ve mağaralarda gizlenen yapısıyla birçok halk inanışında ölümün ya da vampirliğin sembolüdür. Özellikle Batı kültüründe korku hikâyelerinin ayrılmaz bir parçası olmuştur. Ancak Çin’de “yarasa” kelimesi “mutluluk” anlamına gelen bir kelimeye benzediği için tam tersine
uğur getirdiğine inanılır.
5. Kuzgun
Kuzgunlar, özellikle kuzey kültürlerinde ölümün habercisi olarak görülmüştür. Siyah tüyleri ve kalın sesiyle karanlıkla özdeşleştirilir. Antik Roma’da bir evin yakınında kuzgun ötmesi, kötü haberin ya da bir ölümün yaklaşmakta olduğuna işaretti. Fakat İskandinav mitolojisinde Odin’in kuzgunları Huginn ve Muninn bilgeliği temsil eder — bu da onun ikili doğasını gösterir.
6. Kurbağa
Avrupa Orta Çağı’nda kara büyü yapanların kurbağa kullandığına inanılırdı. Bu nedenle uzun süre uğursuzlukla bağdaştırıldı. Ancak Çin’de üç bacaklı altın kurbağa “zenginlik” ve “refah” sembolüdür. Halk arasında yağmurla ilişkilendirilmesi de onun doğayla olan bağını gösterir.
7. Örümcek
Karanlık köşelerde gizlenmesi ve ani ortaya çıkışıyla korkunun sembolüdür. Eski Avrupa efsanelerinde evde görülen örümceğin ölümün yaklaştığına işaret ettiği söylenirdi. Ancak Afrika ve bazı Amerikan yerlisi mitolojilerinde örümcek, yaratılışın ve sabrın simgesidir. Dolayısıyla her ağ, aynı zamanda yaşamın dokusunu temsil eder.
8. Akrep
Çölün en ölümcül canlılarından biri olan akrep, hem fiziksel tehlikesi hem de sembolik anlamlarıyla korkunun öznesidir. Antik Mısır’da akrep tanrıça Serqet, hem zehirin hem de korumanın simgesi olarak tapınılırdı. Ancak Orta Doğu ve Akdeniz inanışlarında akrep evin yakınında görülürse kötülük getireceğine inanılır.
9. Karga
Kargalar zeki hayvanlardır, ancak ölülerle olan sembolik bağları nedeniyle uğursuz sayılmışlardır. Eski İngiltere’de bir savaş alanında kargaların görülmesi yenilginin ve ölümün habercisiydi. Buna karşın Japon kültüründe karga, tanrıların mesajcısı olarak saygı görür.
10. Fare
Küçük, sessiz ve çoğalması zor kontrol edildiği için insanlar arasında korku yaratmıştır. Veba salgınlarının ardından Avrupa’da ölümle özdeşleştirilmiştir. Ancak Hint mitolojisinde Ganeşa’nın binek hayvanı olarak yer alır ve bilgeliği temsil eder.
