-
- Katılım
- 13 Ağustos 2023
-
- Mesajlar
- 2.737
-
- Tepkime puanı
- 3.997
-
- ForumSAL Yaşı:
- 3 yıl 2 ay
- Kıdem:
- Yerleşik Üye
-
- Konum
- Germany
Osman Nuri Koçtürk adını hiç duydunuz mu?
Namıdiğer “Tarhana Osman.”
1918 yılında İzmir'de doğan Osman Nuri Koçtürk, 1943'te Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi'nden mezun oldu. Biyokimya alanında doktora yaptı. Daha sonra Millî Savunma Bakanlığı tarafından beslenme alanında incelemelerde bulunmak üzere ABD'ye gönderildi ve Missouri Üniversitesi'nde çalışmalar yaptı.
1953'te Türkiye'ye döndüğünde Askerî Biyoloji Enstitüsü'nde görev aldı; ardından Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Biyokimya Kürsüsü'nde çalıştı.
Fakat onu asıl tanınır hâle getiren akademik unvanlarından çok, Türkiye'nin gıda ve tarım politikaları üzerine söyledikleriydi.
1950'li ve 60'lı yıllarda Türkiye'ye Amerikan yardımları kapsamında süt tozu, yağ ve çeşitli tarım ürünleri getiriliyordu. Süt tozu özellikle okullarda çocukların beslenmesinde kullanılıyordu.
Koçtürk, bu politikaların yalnızca bir “gıda yardımı” olarak değerlendirilmesine karşı çıktı.
Onun temel itirazı şuydu:
Bir ülke kendi sütünü, yağını, tahılını ve diğer temel gıdalarını üretebiliyorsa, dışarıdan gelen ucuz ürünlere bağımlı hâle gelmesi zaman içerisinde kendi üreticisini ve tarımını zayıflatabilirdi.
Bu nedenle ithal süt tozu, soya ürünleri, margarin ve benzeri ürünler üzerinden yürütülen gıda politikalarını yıllarca eleştirdi.
Koçtürk yalnızca sağlık açısından değil, ekonomik bağımsızlık ve gıda egemenliği açısından da meseleye bakıyordu.
Türkiye'nin kendi hayvancılığını, buğdayını, zeytinyağını ve geleneksel beslenme kültürünü koruması gerektiğini savunuyordu.
1960'larda Türkiye'ye Meksika'da geliştirilmiş yüksek verimli yarı-cüce buğday çeşitleri de getirildi. Koçtürk bu tür dışa bağımlı tarım politikalarına karşı eleştirilerini sürdürdü.
Burada bugün sık yapılan bir hatayı da düzeltmek gerekiyor:
Bu buğdaylar GDO değildi. Modern genetik mühendisliğiyle üretilmiş organizmalar değil, klasik ıslah ve melezleme yöntemleriyle geliştirilmiş yüksek verimli çeşitlerdi.
Koçtürk'ün adı zamanla “Tarhana Osman” olarak anılmaya başladı.
Çünkü halka pahalı ve ithal gıdalar yerine Anadolu'nun geleneksel ve besleyici yiyeceklerini tüketmesini öneriyor; bunların arasında tarhanaya özellikle önem veriyordu.
Konferanslar verdi, yazılar yazdı ve çok sayıda kitap yayımladı.
En bilinen eserlerinden biri de “Gıda Emperyalizmi” oldu.
Onun düşüncesinin merkezinde oldukça basit ama bugün bile tartışılan bir mesele vardı:
Bir ülkenin bağımsızlığı yalnızca sınırlarını korumasıyla değil, kendi halkını ne ölçüde kendi kaynaklarıyla besleyebildiğiyle de ilgilidir.
Osman Nuri Koçtürk 1994 yılında hayatını kaybetti.
Aradan onlarca yıl geçti.
Bugün gıda güvenliği, yerli üretim, tohum, tarımsal bağımlılık ve ithalat üzerine yaptığımız tartışmalara bakınca, “Tarhana Osman”ın neden yıllarını bu konulara verdiğini anlamak pek de zor değil.
Küçük bir not: İnternette Koçtürk hakkında, “Amerikan süt tozunda aflatoksin bulunduğunu ispatladı ve süt tozunu yasaklattı” şeklinde sıkça tekrarlanan bir iddia bulunuyor. Ancak bu iddiayı doğrulayacak yeterince güçlü birincil bilimsel veya resmî belgeye ulaşmak mümkün değil. Bu nedenle bunu tarihsel bir gerçekmiş gibi aktarmak doğru olmaz.
Namıdiğer “Tarhana Osman.”
1918 yılında İzmir'de doğan Osman Nuri Koçtürk, 1943'te Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi'nden mezun oldu. Biyokimya alanında doktora yaptı. Daha sonra Millî Savunma Bakanlığı tarafından beslenme alanında incelemelerde bulunmak üzere ABD'ye gönderildi ve Missouri Üniversitesi'nde çalışmalar yaptı.
1953'te Türkiye'ye döndüğünde Askerî Biyoloji Enstitüsü'nde görev aldı; ardından Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Biyokimya Kürsüsü'nde çalıştı.
Fakat onu asıl tanınır hâle getiren akademik unvanlarından çok, Türkiye'nin gıda ve tarım politikaları üzerine söyledikleriydi.
1950'li ve 60'lı yıllarda Türkiye'ye Amerikan yardımları kapsamında süt tozu, yağ ve çeşitli tarım ürünleri getiriliyordu. Süt tozu özellikle okullarda çocukların beslenmesinde kullanılıyordu.
Koçtürk, bu politikaların yalnızca bir “gıda yardımı” olarak değerlendirilmesine karşı çıktı.
Onun temel itirazı şuydu:
Bir ülke kendi sütünü, yağını, tahılını ve diğer temel gıdalarını üretebiliyorsa, dışarıdan gelen ucuz ürünlere bağımlı hâle gelmesi zaman içerisinde kendi üreticisini ve tarımını zayıflatabilirdi.
Bu nedenle ithal süt tozu, soya ürünleri, margarin ve benzeri ürünler üzerinden yürütülen gıda politikalarını yıllarca eleştirdi.
Koçtürk yalnızca sağlık açısından değil, ekonomik bağımsızlık ve gıda egemenliği açısından da meseleye bakıyordu.
Türkiye'nin kendi hayvancılığını, buğdayını, zeytinyağını ve geleneksel beslenme kültürünü koruması gerektiğini savunuyordu.
1960'larda Türkiye'ye Meksika'da geliştirilmiş yüksek verimli yarı-cüce buğday çeşitleri de getirildi. Koçtürk bu tür dışa bağımlı tarım politikalarına karşı eleştirilerini sürdürdü.
Burada bugün sık yapılan bir hatayı da düzeltmek gerekiyor:
Bu buğdaylar GDO değildi. Modern genetik mühendisliğiyle üretilmiş organizmalar değil, klasik ıslah ve melezleme yöntemleriyle geliştirilmiş yüksek verimli çeşitlerdi.
Koçtürk'ün adı zamanla “Tarhana Osman” olarak anılmaya başladı.
Çünkü halka pahalı ve ithal gıdalar yerine Anadolu'nun geleneksel ve besleyici yiyeceklerini tüketmesini öneriyor; bunların arasında tarhanaya özellikle önem veriyordu.
Konferanslar verdi, yazılar yazdı ve çok sayıda kitap yayımladı.
En bilinen eserlerinden biri de “Gıda Emperyalizmi” oldu.
Onun düşüncesinin merkezinde oldukça basit ama bugün bile tartışılan bir mesele vardı:
Bir ülkenin bağımsızlığı yalnızca sınırlarını korumasıyla değil, kendi halkını ne ölçüde kendi kaynaklarıyla besleyebildiğiyle de ilgilidir.
Osman Nuri Koçtürk 1994 yılında hayatını kaybetti.
Aradan onlarca yıl geçti.
Bugün gıda güvenliği, yerli üretim, tohum, tarımsal bağımlılık ve ithalat üzerine yaptığımız tartışmalara bakınca, “Tarhana Osman”ın neden yıllarını bu konulara verdiğini anlamak pek de zor değil.
Küçük bir not: İnternette Koçtürk hakkında, “Amerikan süt tozunda aflatoksin bulunduğunu ispatladı ve süt tozunu yasaklattı” şeklinde sıkça tekrarlanan bir iddia bulunuyor. Ancak bu iddiayı doğrulayacak yeterince güçlü birincil bilimsel veya resmî belgeye ulaşmak mümkün değil. Bu nedenle bunu tarihsel bir gerçekmiş gibi aktarmak doğru olmaz.