brioni
Üye
-
- Katılım
- 12 Nisan 2019
-
- Mesajlar
- 47
-
- Tepkime puanı
- 27
-
- ForumSAL Yaşı:
- 7 yıl 6 ay
- Kıdem:
- Eskilerden
-
- Konum
- Heryerden
1 Organik Bileşikler
Kimya bilimi temelde organik kimya ve anorganik kimya olarak ikiye ayrılır.
Bu sunu süresince organik bileşiklerle ilgili genel özellikleri anorganik bileşiklerden farklarını ve bazı yaygın organik bileşikleri öğreneceksiniz.
2 Organik kimya yapısında C H N ve O elementleri bulunduran maddeleri inceler.Kısaca karbon kimyası olarak adlandırılır.karbon kimyasına organik madde denmesinin en önemli nedenlerinden biride bu maddelerin genellikle canlı organizmaların yapısında bulunmasıdır.
3 Organik bileşiklerin bitki ve hayvanlardan elde edilmesi çok eskilere dayanır.
El-Razi 900 yıllarda ilk defa bitkilerden saf alkol elde etmiştir.
Aspirin söğüt yaprağından, penisilin ise ilk defa küflü peynirden elde edilmiştir.
Günümüzde kullanılan bir çok organik madde yapay olarak elde edilmektedir.
4 Kimyasal maddeler, 19. yüzyıl başlarında organik ve anorganik maddeler olarak sınıflandırılmıştır.
Organik maddeler, büyük ve karışık yapılarda maddeler oldukları ve genellikle canlı organizmalarda bulundukları için bu maddelere “hayatın gücü” denmiş ve uzun yıllar boyunca laboratuar şartlarında elde edilemeyecekleri düşünülmüştür.
5 1828 yılında alman kimyacı Friedrich Wöhler, laboratuarda anorganik bir madde olan KCN den organik bir madde olan üreyi elde etmiştir. Wöhler böylece organik maddelerin laboratuar şartlarında elde edilebileceğini ispatlamıştır.
6 Organik maddelerin bu şekilde elde edilişinden sonra hızla yeni maddeler elde edilmiş ve günümüzde milyonlarca çeşit organik bileşik kullanılmaktadır.
Organik bileşiklerin bu şekilde çok olmasının nedeni C atomunun çok sayıda çeşitlilikte bağlanabilme kabiliyeti ile ilgilidir.
7 ORGANİK VE ANORGANİK BİLEŞİKLER
Organik hemen hemen tamamında C ve H atomu vardır. Bu nedenle CO2, CO, CS’ gibi bileşikler ve karbonat içeren bileşikler organik bileşik sınıfına dahil edilmezler.
Şimdi organik ve anorganik bileşikler arasındaki farkları inceleyelim:
8 Organik ve anorganik bileşikler arası farklar
1. Organik bileşikler genellikle yanıcıdır. İnorganik bileşikler yanıcı değildir. 2.Organik bileşiklerin erime noktaları genellikle düşüktür.(300 c nin altındadır.) İnorganik bileşiklerin ise genellikle yüksektir. 3.Organik bileşikler genellikle suda çözünmezler,inorganiklerin çoğu suda çözünürler. 4.Organik bileşikler çoğunun yapısı iyonik değildir. inorganikler ise iyonik yapıdadır. 5.Organik bileşiklerin kendilerine özgü bir renk ve kokuları vardır.Anorganik bileşiklerde ise bu oran daha azdır.
6. Organik bileşiklerin oluşumunda katalizörlerin rolü büyüktür.farklı katalizörler kullanılarak aynı maddelerden farklı bileşikler oluşturulabilir. 7. Organik bileşiklerle yapılan reaksiyonlar fazla ısı ve zaman gerektirirler ,inorganik bileşiklerin reaksiyonları daha hızlıdır. 8. Organik bileşiklerin yoğunlukları genellikle düşüktür.
9 Organik Bileşiklerin Sınıflandırılması
Ornagik bileşikler fonksiyonal (işlevsel) gruplara göre sınıflandırılırlar.
Fonksiyonal Grup: Belirli kimyasal davranış gösteren atom grupları.
Bazı fonksiyonal gruplar:
R,R’: Hidrokarbon zinciri
10 Organik Bilesiklerin Islevsel Gruba Gore Siniflandirilmasi (I)
11 Organik Bilesiklerin Islevsel Gruba Gore Siniflandirilmasi (II)
Soru: Asagidaki bilesiklerin yapisal formullerini cizelgeyi kullanarak yaziniz
C4H10O (alkol) C3H8O (eter) C3H6O (aldehit) C4H8O (keton)
C3H6O2 (karboksilli asit) C5H10O2 (ester) C3H9N (amin)
12 HİDROKARBONLAR AROMATİK HK ALİFATİK HK DOYMUŞ HK DOYMAMIŞ HK ALKENLER
ALKANLAR
ALKENLER
ALKİNLER
TEK HALKALI
BİTİŞİK HALKALI
BENZEN VE TÜREVLERİ
TOLUEN
KSİLEN
NAFTALİN
ANTRESEN
DÜZ ZİNC. YADA DALLANMIŞ
13 Hidrokarbonlar
Alifatik
Aromatik
2
14 Hidrokarbonlar
Alifatik
Aromatik
Doymuş HK
Doymamış HK
Alkanlar
Alkenler
Alkinler
2
15 Hidrokarbonlar
Alkanlar yapı içindeki bağların tamamının tekli bağlar olduğu hidrokarbonlardır.
Alifatik
C H
Alkalar
2
16 Alkenler yapı içinde karbon-karbon çift bağı içeren hidrokarbonlardır.
Alifatik
C H
Alken
2
17 Alkinler yapı içinde karbon-karbon üçlü bağı içeren hidrokarbonlardır.
Alifatik
Alkinler
HC CH 2
18 Hidrokarbonlar
En çok karşılaşılan aromatik hidrokarbonlar benzen halkası içeren yapılardır.
Aromatik
H 2
19 İsim Kapalı Yarı Açık Açık
FORMÜL VE FORMÜL ÇEŞİTLERİ
Bileşiklerin kısaca gösterilmelerine FORMÜL denir. Organik Kimyada formüller Kapalı - Yarı Açık - Açık
olmak üzere 3 grupta ifade edilirler.
İsim Kapalı Yarı Açık Açık
Etan
C2H6
CH3-CH3
H
C C
Propan
C3H8
CH3-CH2-CH3
C H
20 HİDROKARBONLAR
C ve H den oluşmuş organik bileşiklere HİDROKARBONLAR denir.
Hidrokarbonlar, ALİFATİK ve AROMATİK hidrokarbonlar olmak üzere iki gruba ayrılırlar.
Aromatik olmayan hidrokarbonlara, Alifatik Hidrokarbonlar denir.
Alifatik Hidrokarbonlar, düz, zincirli ve dallanmış yada halkalı biçimde olabilirler.
21 C≡C üçlü bağları görülmektedir.
H
C C
Alifatik Hidrokarbonlar, doymuş ve doymamış biçimde de sınıflandırılabilir.
C-C tekli bağları,
C=C ikili bağları,
C≡C üçlü bağları görülmektedir.
H
C C
C≡C
H
22 Doymuş hidrokarbonlara ALKAN; ikili bağ içeren doymamış hidrokarbonlara ALKEN, üçlü bağ içeren doymamış hidrokarbonlara ALKİN denir.
C2H6 Eten (Etilen)
ALKEN
H
C C
C2H6 Etan
ALKAN
H
C C
C2H2 Etin
(Asetilen) ALKİN
C≡C
H
23 ALKAN Genel formülü CnH2n+2 dir.
C atomları arasındaki bütün bağlar tekli bağdır.
İsimlendirme yapılırken sonu na -an eki getirilir.
Doymuştur.
En küçük üyesi 1 karbon atomludur
C2H6 Etan
ALKAN
H
C C
24 ALKEN 1.Genel formülü CnH2n dir.
2. C atomları arasında en az bir tane 2 li bağ vardır.
3. İsimlendirme yapılırken sonu na -en eki ya da -ilen eki getirilir.
4. Doymamıştır.
5. En küçük üyesi 2 karbonludur
C2H4 Eten (Etilen)
ALKEN
H
C C
25 1. Genel formülü CnH2n–2 dir.
ALKİN
1. Genel formülü CnH2n–2 dir.
2. C atomları arasında en az bir tane 3 lü bağ vardır
3. İsimlendirme yapılırken sonu na -in eki getirilir.
4. Doymamıştır.
5. En küçük üyesi 2 karbonludur
C2H2 Etin
(Asetilen) ALKİN
C≡C
H
26 ALKAN
ALKEN
ALKİN
CH4 Metan
C2H6 Etan
C3H8 Propan
C4H10 Bütan
C5H12 Pentan
C6H14 Hegzan
C7H16 Heptan
C8H18 Oktan
C9H20 Nonan
C10H22 Dekan
—
C2H4 Eten(Etilen)
C3H6 Propen
C4H8 Büten
C5H10 Penten
C6H12 Hegzen
C7H14 Hepten
C8H16 Okten
C9H18 Nonen
C10H20 Deken
C2H2 Etin(Asetilen)
C3H4 Propin
C4H6 Bütin
C5H8 Pentin
C6H10 Hegzin
C7H12 Heptin
C8H14 Oktin
C9H16 Nonin
C10H18 Dekin
27 AROMATİK HİDROKARBONLAR
Aromatik Hidrokarbonlar denildiğinde;
Halkalı yapı gösterirler.
Halkadaki bağlar tek-çift-tek-çift şeklinde sıralanmıştır ve Molekül tek düzlemlidir.
3. Aromatik hidrokarbonlar doymamış oldukları halde, doymamış hidrokarbonların özellikleriniz göstermezler.
4. En önemlisi benzen bileşiğidir.
28 AROMATİK HİDROKARBONLAR
Aromatik hidrokarbonların en basit örneği benzen dir.
CH HC
BENZEN;
Halkalı yapı gösterir
Halkadaki bağlar tek-çift-tek-çift şeklinde sıralanmıştır.
Aromatik hidrokarbonlar doymamış oldukları halde, doymamış hidrokarbonların özellikleriniz göstermezler.
BENZEN
(C6H6)
29 AROMATİK HİDROKARBONLAR
Diğer bir üyesi naftalindir. (C10H8)
Diğer bir üyesi de antresendır. (C14 H10)
ANTRESEN
BENZEN
NAFTALİN
30 b. Fonksiyonel grupları farklıdır.
Örnek: Alkoller-eter
CH3-CH2-OH Etil alkol
CH3-O-CH3 Di etil eter
c. Fonksiyonel grupların yerlerinde farklılık vardır.
Örnek: C5H10 da çift bağların yerleri farklıysa;
CH3-CH═CH-CH2-CH penten
CH2═CH-CH2-CH2-CH penten
" https://slideplayer.biz.tr "
Kimya bilimi temelde organik kimya ve anorganik kimya olarak ikiye ayrılır.
Bu sunu süresince organik bileşiklerle ilgili genel özellikleri anorganik bileşiklerden farklarını ve bazı yaygın organik bileşikleri öğreneceksiniz.
2 Organik kimya yapısında C H N ve O elementleri bulunduran maddeleri inceler.Kısaca karbon kimyası olarak adlandırılır.karbon kimyasına organik madde denmesinin en önemli nedenlerinden biride bu maddelerin genellikle canlı organizmaların yapısında bulunmasıdır.
3 Organik bileşiklerin bitki ve hayvanlardan elde edilmesi çok eskilere dayanır.
El-Razi 900 yıllarda ilk defa bitkilerden saf alkol elde etmiştir.
Aspirin söğüt yaprağından, penisilin ise ilk defa küflü peynirden elde edilmiştir.
Günümüzde kullanılan bir çok organik madde yapay olarak elde edilmektedir.
4 Kimyasal maddeler, 19. yüzyıl başlarında organik ve anorganik maddeler olarak sınıflandırılmıştır.
Organik maddeler, büyük ve karışık yapılarda maddeler oldukları ve genellikle canlı organizmalarda bulundukları için bu maddelere “hayatın gücü” denmiş ve uzun yıllar boyunca laboratuar şartlarında elde edilemeyecekleri düşünülmüştür.
5 1828 yılında alman kimyacı Friedrich Wöhler, laboratuarda anorganik bir madde olan KCN den organik bir madde olan üreyi elde etmiştir. Wöhler böylece organik maddelerin laboratuar şartlarında elde edilebileceğini ispatlamıştır.
6 Organik maddelerin bu şekilde elde edilişinden sonra hızla yeni maddeler elde edilmiş ve günümüzde milyonlarca çeşit organik bileşik kullanılmaktadır.
Organik bileşiklerin bu şekilde çok olmasının nedeni C atomunun çok sayıda çeşitlilikte bağlanabilme kabiliyeti ile ilgilidir.
7 ORGANİK VE ANORGANİK BİLEŞİKLER
Organik hemen hemen tamamında C ve H atomu vardır. Bu nedenle CO2, CO, CS’ gibi bileşikler ve karbonat içeren bileşikler organik bileşik sınıfına dahil edilmezler.
Şimdi organik ve anorganik bileşikler arasındaki farkları inceleyelim:
8 Organik ve anorganik bileşikler arası farklar
1. Organik bileşikler genellikle yanıcıdır. İnorganik bileşikler yanıcı değildir. 2.Organik bileşiklerin erime noktaları genellikle düşüktür.(300 c nin altındadır.) İnorganik bileşiklerin ise genellikle yüksektir. 3.Organik bileşikler genellikle suda çözünmezler,inorganiklerin çoğu suda çözünürler. 4.Organik bileşikler çoğunun yapısı iyonik değildir. inorganikler ise iyonik yapıdadır. 5.Organik bileşiklerin kendilerine özgü bir renk ve kokuları vardır.Anorganik bileşiklerde ise bu oran daha azdır.
6. Organik bileşiklerin oluşumunda katalizörlerin rolü büyüktür.farklı katalizörler kullanılarak aynı maddelerden farklı bileşikler oluşturulabilir. 7. Organik bileşiklerle yapılan reaksiyonlar fazla ısı ve zaman gerektirirler ,inorganik bileşiklerin reaksiyonları daha hızlıdır. 8. Organik bileşiklerin yoğunlukları genellikle düşüktür.
9 Organik Bileşiklerin Sınıflandırılması
Ornagik bileşikler fonksiyonal (işlevsel) gruplara göre sınıflandırılırlar.
Fonksiyonal Grup: Belirli kimyasal davranış gösteren atom grupları.
Bazı fonksiyonal gruplar:
R,R’: Hidrokarbon zinciri
10 Organik Bilesiklerin Islevsel Gruba Gore Siniflandirilmasi (I)
11 Organik Bilesiklerin Islevsel Gruba Gore Siniflandirilmasi (II)
Soru: Asagidaki bilesiklerin yapisal formullerini cizelgeyi kullanarak yaziniz
C4H10O (alkol) C3H8O (eter) C3H6O (aldehit) C4H8O (keton)
C3H6O2 (karboksilli asit) C5H10O2 (ester) C3H9N (amin)
12 HİDROKARBONLAR AROMATİK HK ALİFATİK HK DOYMUŞ HK DOYMAMIŞ HK ALKENLER
ALKANLAR
ALKENLER
ALKİNLER
TEK HALKALI
BİTİŞİK HALKALI
BENZEN VE TÜREVLERİ
TOLUEN
KSİLEN
NAFTALİN
ANTRESEN
DÜZ ZİNC. YADA DALLANMIŞ
13 Hidrokarbonlar
Alifatik
Aromatik
2
14 Hidrokarbonlar
Alifatik
Aromatik
Doymuş HK
Doymamış HK
Alkanlar
Alkenler
Alkinler
2
15 Hidrokarbonlar
Alkanlar yapı içindeki bağların tamamının tekli bağlar olduğu hidrokarbonlardır.
Alifatik
C H
Alkalar
2
16 Alkenler yapı içinde karbon-karbon çift bağı içeren hidrokarbonlardır.
Alifatik
C H
Alken
2
17 Alkinler yapı içinde karbon-karbon üçlü bağı içeren hidrokarbonlardır.
Alifatik
Alkinler
HC CH 2
18 Hidrokarbonlar
En çok karşılaşılan aromatik hidrokarbonlar benzen halkası içeren yapılardır.
Aromatik
H 2
19 İsim Kapalı Yarı Açık Açık
FORMÜL VE FORMÜL ÇEŞİTLERİ
Bileşiklerin kısaca gösterilmelerine FORMÜL denir. Organik Kimyada formüller Kapalı - Yarı Açık - Açık
olmak üzere 3 grupta ifade edilirler.
İsim Kapalı Yarı Açık Açık
Etan
C2H6
CH3-CH3
H
C C
Propan
C3H8
CH3-CH2-CH3
C H
20 HİDROKARBONLAR
C ve H den oluşmuş organik bileşiklere HİDROKARBONLAR denir.
Hidrokarbonlar, ALİFATİK ve AROMATİK hidrokarbonlar olmak üzere iki gruba ayrılırlar.
Aromatik olmayan hidrokarbonlara, Alifatik Hidrokarbonlar denir.
Alifatik Hidrokarbonlar, düz, zincirli ve dallanmış yada halkalı biçimde olabilirler.
21 C≡C üçlü bağları görülmektedir.
H
C C
Alifatik Hidrokarbonlar, doymuş ve doymamış biçimde de sınıflandırılabilir.
C-C tekli bağları,
C=C ikili bağları,
C≡C üçlü bağları görülmektedir.
H
C C
C≡C
H
22 Doymuş hidrokarbonlara ALKAN; ikili bağ içeren doymamış hidrokarbonlara ALKEN, üçlü bağ içeren doymamış hidrokarbonlara ALKİN denir.
C2H6 Eten (Etilen)
ALKEN
H
C C
C2H6 Etan
ALKAN
H
C C
C2H2 Etin
(Asetilen) ALKİN
C≡C
H
23 ALKAN Genel formülü CnH2n+2 dir.
C atomları arasındaki bütün bağlar tekli bağdır.
İsimlendirme yapılırken sonu na -an eki getirilir.
Doymuştur.
En küçük üyesi 1 karbon atomludur
C2H6 Etan
ALKAN
H
C C
24 ALKEN 1.Genel formülü CnH2n dir.
2. C atomları arasında en az bir tane 2 li bağ vardır.
3. İsimlendirme yapılırken sonu na -en eki ya da -ilen eki getirilir.
4. Doymamıştır.
5. En küçük üyesi 2 karbonludur
C2H4 Eten (Etilen)
ALKEN
H
C C
25 1. Genel formülü CnH2n–2 dir.
ALKİN
1. Genel formülü CnH2n–2 dir.
2. C atomları arasında en az bir tane 3 lü bağ vardır
3. İsimlendirme yapılırken sonu na -in eki getirilir.
4. Doymamıştır.
5. En küçük üyesi 2 karbonludur
C2H2 Etin
(Asetilen) ALKİN
C≡C
H
26 ALKAN
ALKEN
ALKİN
CH4 Metan
C2H6 Etan
C3H8 Propan
C4H10 Bütan
C5H12 Pentan
C6H14 Hegzan
C7H16 Heptan
C8H18 Oktan
C9H20 Nonan
C10H22 Dekan
—
C2H4 Eten(Etilen)
C3H6 Propen
C4H8 Büten
C5H10 Penten
C6H12 Hegzen
C7H14 Hepten
C8H16 Okten
C9H18 Nonen
C10H20 Deken
C2H2 Etin(Asetilen)
C3H4 Propin
C4H6 Bütin
C5H8 Pentin
C6H10 Hegzin
C7H12 Heptin
C8H14 Oktin
C9H16 Nonin
C10H18 Dekin
27 AROMATİK HİDROKARBONLAR
Aromatik Hidrokarbonlar denildiğinde;
Halkalı yapı gösterirler.
Halkadaki bağlar tek-çift-tek-çift şeklinde sıralanmıştır ve Molekül tek düzlemlidir.
3. Aromatik hidrokarbonlar doymamış oldukları halde, doymamış hidrokarbonların özellikleriniz göstermezler.
4. En önemlisi benzen bileşiğidir.
28 AROMATİK HİDROKARBONLAR
Aromatik hidrokarbonların en basit örneği benzen dir.
CH HC
BENZEN;
Halkalı yapı gösterir
Halkadaki bağlar tek-çift-tek-çift şeklinde sıralanmıştır.
Aromatik hidrokarbonlar doymamış oldukları halde, doymamış hidrokarbonların özellikleriniz göstermezler.
BENZEN
(C6H6)
29 AROMATİK HİDROKARBONLAR
Diğer bir üyesi naftalindir. (C10H8)
Diğer bir üyesi de antresendır. (C14 H10)
ANTRESEN
BENZEN
NAFTALİN
30 b. Fonksiyonel grupları farklıdır.
Örnek: Alkoller-eter
CH3-CH2-OH Etil alkol
CH3-O-CH3 Di etil eter
c. Fonksiyonel grupların yerlerinde farklılık vardır.
Örnek: C5H10 da çift bağların yerleri farklıysa;
CH3-CH═CH-CH2-CH penten
CH2═CH-CH2-CH2-CH penten
" https://slideplayer.biz.tr "