Kıssadan Hisse · 1 · 04.10.2026

Birleşik Krallık otomotiv sektörü, Çin ve Avrupa Birliği pazarları arasında ‘zor bir tercih’ ile karşı karşıya​

4 Ekim 2026, 08:00 • Guardian

Birleşik Krallık otomotiv sektörü, Çin araçlarına gümrük vergisi uygulamama politikasının AB’ye ihracatı kısıtlayabilecek ticaret önlemleriyle karşılaşması nedeniyle iki pazar arasında zor bir tercihle karşı karşıya kaldı. AB, yılın ilk yarısında Birleşik Krallık otomobil ihracatının %58’ini, Çin ise yaklaşık %4’ünü oluştururken, AB’nin Çin araçlarına uyguladığı gümrük vergileri %45’e kadar çıkıyor. AB yetkililerinin geçen ay Andy Burnham’a, Birleşik Krallık’ın ucuz Çin araçlarına gümrük vergisi getirmemesi halinde İngiliz ihracatına korumacı «Avrupa’da üretilmiş» engelleri uygulanacağı uyarısında bulunduğu bildirildi. İş dünyasından sorumlu bakan Jonathan Reynolds, vergilerin muhtemelen misillemeye yol açarak İngiliz üreticilerin Çin satışlarını azaltacağını savunurken, bu vergiler İngiliz tüketiciler için fiyatları artırabilir ve Çinli markaların yatırımlarını caydırabilir. Çinli markaların Birleşik Krallık yeni otomobil pazarındaki payı 2026’nın ilk sekiz ayında üç kattan fazla artarak %12’ye ulaştı; eylülde yeni otomobil tescilleri, elektrikli araçlara ve Çinli markalara yönelik taleple yıllık %12 yükseldi. Motorlu Araç Üreticileri ve Satıcıları Derneği, teşvikleri, vergi indirimlerini ve kamu alımlarını AB içinde üretilen araçlarla sınırlayan Avrupa Komisyonu kurallarının İngiliz otomobil üretimi için varoluşsal tehdit oluşturduğu uyarısında bulundu.

Kaynak: Guardian

Ukrayna’nın sürpriz robot taarruzu, Putin’in savaş makinesindeki bir zayıflığı ortaya çıkarıyor​

4 Ekim 2026, 08:00 • CNBC

Ukrayna’nın Donbas’ın doğusunda robotlarla yürüttüğü sürpriz karşı taarruz, güvenlik uzmanlarına göre Rusya’nın bir yılı aşkın sürede elde ettiği toprak kazanımlarını geri çevirmiş görünüyor. Ukraynalı Tuğgeneral Andrii Biletskyi, 28 Eylül’de Vivaldi Operasyonu’nun üçüncü aşamasında 51 kilometrekare daha geri alındığını, toplamın 176 kilometrekareye ulaştığını ve son aşamada Rus kuvvetlerinin 2.000’den fazla kayıp verdiğini, 250’den fazla askerin esir alındığını söyledi. Mayıs ayında başlayan ve devam eden operasyonda Ukrayna’nın Üçüncü Ordu Kolordusu, Donetsk bölgesinin kuzeyindeki Lyman çevresinde düşman hatlarının gerisine büyük bombardıman insansız hava araçları ve uzaktan kumandalı robotlar konuşlandırdı. Savunma uzmanı Patrick Bolder’a göre Ukrayna kuvvetleri bölgede hava kontrolünü sağlayıp Rusya’nın insansız hava araçlarını kullanmasını engelledikten sonra kendi hava araçlarıyla insansız kara araçlarını Rus birliklerinin arkasına indirdi. Güvenlik uzmanları, operasyonun kesin sonuç getiren bir atılım olarak görülmemesi gerektiğini vurguladı. Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy, 30 Eylül’de cephedeki en tehlikeli görevlerde askerlerin yerine giderek daha fazla insansız araç kullanılması için bu kapasiteyi artıracaklarını açıkladı.

Kaynak: CNBC

Lula ile Flávio Bolsonaro'yu karşı karşıya getiren Brezilya seçimleri hakkında bilinmesi gerekenler​

4 Ekim 2026, 07:53 • BBC

Brezilyalılar, mevcut solcu Cumhurbaşkanı Luiz Inácio Lula da Silva ile sağcı Flávio Bolsonaro'nun öne çıktığı genel seçim için pazar günü sandık başına gidiyor. BBC Brasil'in anket derlemesine göre iki adayın desteği de %40 civarında seyrederken Lula az farkla önde; yaklaşık 160 milyon kişinin oy kullanma hakkı bulunuyor. Eylül sonunda seçmenlerin %9'u kararsız olduğunu veya geçersiz ya da boş oy kullanmayı veya sandığa gitmemeyi planladığını belirtiyordu. Flávio'nun babası, eski Cumhurbaşkanı Jair Bolsonaro, 2022 seçimlerini kaybettikten sonra darbe planlamaktan aldığı 27 yıllık cezayı sağlık sorunları nedeniyle ev hapsinde çekiyor ve seçimlere katılması yasak. Lula, Amazon Nehri'nin ağzı yakınındaki açık deniz sularında petrol arama sondajına verdiği desteğe yönelik eleştiriler karşısında petrol gelirlerinin temiz enerjiye geçişin finansmanı için kilit önemde olduğunu savunuyor. Hiçbir aday 4 Ekim'deki ilk turda geçerli oyların %50'sini alamazsa en çok oy alan iki aday 25 Ekim'de ikinci turda yarışacak; anketler ikinci turun oldukça olası olduğunu gösteriyor.

Kaynak: BBC

WSJ: Trump, Ulusal İstihbarat Direktörü Jay Clayton'ı yapay zekâ sorumlusu olarak atıyor​

4 Ekim 2026, 02:37 • CNBC

The Wall Street Journal'ın cumartesi günkü haberine göre Trump, Ulusal İstihbarat Direktörü Jay Clayton'ı yönetimin yapay zekâ çalışmalarının başına seçti. Clayton, ABD'nin süper zekâ alanındaki liderliğini korumayı ve Amerikan halkının çıkarlarını öncelemeyi amaçlayan, Beyaz Saray bünyesinde kurulacak “Süper Zekâ Gücü” adlı çalışma grubuna liderlik edecek. Beyaz Saray, CNBC'nin yorum talebine hemen yanıt vermedi. Gelişme, yapay zekâ sektörü liderlerinin Beyaz Saray'da Trump ve Temsilciler Meclisi Başkanı Mike Johnson ile görüşüp Trump'ın “ahlaken bağlayıcı” olarak nitelediği gönüllü güvenlik standartları anlaşmasını imzalamasından birkaç gün sonra geldi. Trump, Anthropic Üst Yöneticisi Dario Amodei ve OpenAI Üst Yöneticisi Sam Altman'ın en ileri yapay zekâ modellerine yönelik federal kurallar çağrılarına rağmen bugüne kadar düzenlemelere karşı çıktı. Yeni çalışma grubunun yapay zekânın risk ve fırsatlarını araştırıp raporlaması ve federal hükümetin sorumluluklarına ilişkin öneriler sunması için 120 günü olacak.

Kaynak: CNBC

İran Savaşı, ADNOC’un Yapay Zekâsının Gerçekte Neler Yapabileceğini Gösteriyor​

4 Ekim 2026, 02:00 • OilPrice

Birleşik Arap Emirlikleri’nin (BAE) kamu petrol şirketi ADNOC, İran savaşı sırasında petrol akışını sürdürmek için yapay zekâya yoğun biçimde dayanan bir ihracat sistemine geçti. Savaş öncesinde yaklaşık 5,1 milyon varil olan günlük BAE petrol ihracatı martta 1,9 milyon varile gerilerken, Reuters’ın aktardığı Kpler verilerine göre ham petrol ihracatı eylül ortasında 3,236 milyon varile toparlandı. ADNOC, Hürmüz Boğazı dışından sevkiyatı sürdürmek için Habşan-Füceyre boru hattını, genişlettiği tanker operasyonlarını ve Umman Körfezi’ndeki gemiden gemiye aktarmaları kullandı. AIQ’nun sistemleri gerçek zamanlı operasyon verileri sağlarken, şirketin üst yöneticisi Dennis Jol, teknolojinin boru hatları kullanılamadığında hangi kuyuların kapatılacağına ve akışın nasıl yeniden yönlendirileceğine karar vermeye yardımcı olabileceğini söyledi. 500’den fazla kuyuya uygulanan RoboWell üretimi %5 artırıp kuyu müdahalelerini %50’ye kadar azaltırken, ADNOC, Neuron 5 sisteminin plansız duruşları %50 azalttığını bildirdi. Neuron 5’in şirket genelinde kurulumunun 2027’ye kadar tamamlanması planlanıyor.

Kaynak: OilPrice

Beyaz Hidrojen, Yeşil Hidrojenin Tökezlediği Yerde Başarılı Olabilir mi?​

4 Ekim 2026, 00:00 • OilPrice

Yeşil hidrojen projelerinin hayata geçirilmesi yavaşlarken, yer kabuğunda doğal olarak bulunan beyaz hidrojen potansiyel bir düşük karbonlu alternatif olarak öne çıkıyor. Nature Energy dergisinde yayımlanan bir çalışmaya göre, 2023 itibarıyla dünya genelinde açıklanan yeşil hidrojen kapasitesinin yalnızca %7’si zamanında tamamlandı; yüksek maliyetler ve kullanılan temiz enerjinin çoğu zaman doğrudan tüketimde daha verimli olması başlıca engeller arasında yer aldı. Oxford, Durham ve Toronto üniversitelerindeki araştırmacılar, kıtasal yer kabuğunda jeolojik zaman boyunca oluşan hidrojenin enerji içeriğinin, bugünkü küresel petrol tüketiminin yaklaşık 170.000 yılına eşdeğer olduğunu tahmin ediyor, ancak ne kadarının çıkarılabilir yataklarda biriktiği belirsiz. Henüz erken aşamadaki beyaz hidrojen teknolojisi, çelik üretimi ve ulaşım gibi sektörlerde emisyonları azaltabilir; bunun için hidrojenin çevreye duyarlı ve ekonomik biçimde çıkarılıp saflaştırılması gerekiyor. Avrupa’dan Filipinler’e kadar yeni girişimler ticari açıdan uygulanabilir yöntemler geliştirmeye çalışırken, büyük ölçekli üretim için hidrojenin oluşum, göç ve birikim sistemlerinin tam olarak anlaşılması gerekiyor.

Kaynak: OilPrice

Tesla’nın robotaksisi Austin’de zorlu bir ilk ay geçirdi. Şimdi sıra asıl zor kısımda: faaliyetlerini genişletmek.​

3 Ekim 2026, 23:29 • CNBC

Tesla, Austin’de 3 Eylül’de hizmete sunduğu Cybercab’in ilk ayında Teksas’ta ticari kullanım izni bulunan araç sayısını 45’ten 169’a çıkardı, ancak yolcular uzun bekleme süreleri ve teknik sorunlar bildirdi. Şikâyetler yanlış noktalardan yolcu alma ve bırakma ile kapıların veya bagajın düzgün kapanmamasını kapsarken, ticari faaliyetin başlangıcından bu yana Austin’de Cybercab’in karıştığı önemli bir güvenlik olayı veya çarpışma bildirilmedi. Tesla hisseleri bu yıl %18 gerilerken, cuma günü beklentileri aşan üçüncü çeyrek araç teslimatları hisseleri yaklaşık %5 yükseltti; buna rağmen teslimatlar yıllık bazda %2 düştü. Rakip Alphabet’in Waymo şirketinin Teksas’ta ticari kullanım izni bulunan 1.154 otonom aracı var ve şirket ABD genelinde haftada 500.000’den fazla ücretli yolculuk gerçekleştiriyor. Cybercab’in hâlen hizmet verdiği tek şehir olan Austin’in dışına genişlemesi olası düzenleyici engellerle karşı karşıya; ABD Ulusal Karayolu Trafik Güvenliği İdaresi, araçların federal güvenlik standartlarına uygunluğunu incelemeye başladı ve Tesla’ya başlangıçta 30 Eylül olarak belirlenen yanıt süresi için ek süre verdi.

Kaynak: CNBC

Bankacılar, kripto şirketlerinin yararlandığı Para Birimi Denetim Ofisinin emanet bankacılığı düzenlemesinin iptali için dava açtı​

3 Ekim 2026, 23:00 • CryptoSlate

Amerika Bağımsız Yerel Bankacılar Birliği, kripto şirketlerinin kullandığı ulusal güven bankası düzenlemesini ve 1176 sayılı yorum yazısını iptal ettirmek için 2 Ekim'de Washington'daki federal mahkemede ABD Para Birimi Denetim Ofisine dava açtı. Birlik, kurumun sınırlı amaçlı banka lisanslarını finansal teknoloji ve kripto şirketlerini kapsayacak şekilde genişleterek yetkisini aştığını savunuyor ve onaylanan veya koşullu onaylanan 21 güven bankasının 13'ünün kriptoyla bağlantılı olduğunu belirtiyor. Şubat ayında kesinleşen ve 1 Nisan'da yürürlüğe giren düzenleme, sadakat yükümlülüğüne dayalı faaliyetler ifadesini güven şirketi faaliyetleri ve bunlarla bağlantılı faaliyetleri kapsayan daha geniş bir ifadeyle değiştirdi; kurum, bunun lisans verme yetkisini değiştirmediğini savunuyor. Uyuşmazlığa maruz kalma düzeyi iş planına göre değişirken, sadakat yükümlülüğüne dayanmayan saklama, sabit değerli kripto para ihracı ve ödeme hizmetleri, yalnızca bu yükümlülüğe dayalı saklamaya kıyasla daha fazla risk taşıyor. Mevcut lisansların durumu mahkeme kararının kapsamına bağlı olacak; kurumun bekleyen başvuruları aynı koşullarla işlemeye devam edip etmeyeceği ise belirsizliğini koruyor.

Kaynak: CryptoSlate

İran, Hürmüz Boğazı Üzerindeki Nüfuzunun Bir Kısmını Kaybediyor​

3 Ekim 2026, 22:00 • OilPrice

Basra Körfezi’nden ham petrol akışı savaş öncesi seviyelere yaklaşırken, alternatif güzergâhlar ve yeni taşıma düzenlemeleri İran’ın Hürmüz Boğazı üzerindeki baskı gücünün zayıfladığına işaret ediyor. Kpler’e göre, 1-28 Eylül arasında bölgeden günde en az 16,5 milyon varil ham petrol çıktı ve İran hariç tutulduğunda savaş öncesi ortalama yakalandı. Savaş öncesinde petrolün %83’ü Hürmüz’den geçerken, eylülde %40’ı Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri üzerinden alternatif güzergâhlara yöneldi; yaklaşık %60’ı, yani günde 9,9 milyon varili boğazdan geçti. Mevcut en güncel aylık veri olan ağustos verilerine göre, boğazdan geçen ham petrolün %70’inden fazlası Umman Körfezi açıklarında başka tankerlere aktarıldı. İhracattaki toparlanmaya rağmen rafineri darboğazı sürerken, 1 Ekim’de yayımlanan Avrupa Birliği verileri motorinin pompa fiyatlarının rekor seviyelerde olduğunu gösterdi; ABD’de de fiyatlar yükseldi. Enerji piyasaları analisti Ellen R. Wald, gemilere yönelik tehditler, yüksek sigorta maliyetleri ve ABD askeri korumasına bağımlılık nedeniyle petrol fiyatlarında savaş priminin sürdüğünü belirterek fiyatların henüz savaş öncesi seviyelere dönmesini beklemediğini söyledi.

Kaynak: OilPrice

Hedge fonları, sürekli borçlanmak zorunda oldukları parayla 1,2 trilyon dolarlık ABD Hazine tahvili pozisyonu oluşturdu​

3 Ekim 2026, 21:40 • CryptoSlate

Hedge fonların ABD hazine tahvilleri ile vadeli işlem sözleşmeleri arasındaki fiyat farkından yararlanan pozisyonları, 24 Eylül tarihli haberlere göre Morgan Stanley'nin tahmininde bu yıl %20 azalarak yaklaşık 1,2 trilyon dolara geriledi. Fonlar tahvil alıp vadeli işlem sözleşmelerinde short pozisyon açarken, küçük fiyat farklarından elde edilen getiriyi artırmak için büyük ölçüde borçlanıyor ve ucuz, sürekli yenilenmesi gereken repo finansmanına bağımlı kalıyor. Borçlanma maliyetlerinin veya teminat gereksinimlerinin yükselmesi, hedge işlevini korusa bile fonların kârını silebilir ya da acil nakit ihtiyacı yaratabilir. Çok sayıda fonun aynı anda pozisyon kapatması, tahvil satışları ve vadeli sözleşme alımları yoluyla kalan pozisyonlara zarar verebilir; ancak Morgan Stanley o aşamada bu stratejiyle bağlantılı yaygın piyasa stresi bulmadığından, pozisyonlardaki düşüş tek başına zorunlu satış kanıtı değil. Fed araştırmacılarının eylül 2025 için hesapladığı 830 milyar dolarlık tahmin farklı bir yönteme dayandığından, Morgan Stanley'nin daha yeni tahminiyle ardışık veriler gibi karşılaştırılamaz.

Kaynak: CryptoSlate