-
- Katılım
- 13 Ağustos 2023
-
- Mesajlar
- 2.755
-
- Tepkime puanı
- 4.030
-
- ForumSAL Yaşı:
- 3 yıl 2 ay
- Kıdem:
- Yerleşik Üye
-
- Konum
- Germany
Filozof Boethius, hayatının en ağır dönemlerinden birinde zindana atıldığında, sahip olduğu her şeyi bir anda kaybetmişti: makamını, itibarını, özgürlüğünü ve geleceğe dair güvenini…
Tam da böyle bir anda, zindanın kapısı açıldı ve karşısına bir kadın çıktı. Bu kadın sıradan biri değildi. Boethius’un eserinde “Felsefe Hanım” (Lady Philosophy) olarak kişileştirdiği felsefenin ta kendisiydi.
Boethius, onunla yaptığı hayalî sohbeti Felsefenin Tesellisi adlı eserinde anlattı. Fakat bu eser yalnızca bir filozofun hapishanede kaleme aldığı düşünceler bütünü değildir; insanın kayıp, talih, acı, kötülük ve ölüm karşısında kendisini nasıl yeniden toparlayabileceğine dair güçlü bir teselli metnidir.
Felsefe Hanım, Boethius’a adeta şunu hatırlatır:
Kader, sürekli aynı yönde dönmez. Bir gün seni yükseltir, ertesi gün elindekileri senden alabilir. Talihin değişmesi karşısında şaşkına dönme; çünkü değişkenlik onun doğasında vardır. Bugün sahip olduklarını yarın kaybedebilirsin. Bu yüzden mutluluğunu kaderin insafına teslim etme.
Peki gerçek iyilik nedir? Servet mi? Makam mı? Şöhret mi? İktidar mı?
Hayır.
Bunların hiçbiri insanın gerçek anlamda sahip olduğu şeyler değildir; çünkü hepsi dış koşullara bağlıdır. Gerçek iyilik, insanın karakterinde ve erdemli yaşayabilme gücünde bulunur.
Evren de başıboş bir rastlantılar yığını değildir. Boethius’a göre varlığın ardında akılla kavranabilir bir düzen vardır. İnsan her şeyi anlayamasa da evrenin bütünü, kendisini aşan ilahi bir akıl ve düzen içerisinde düşünülmelidir.
Kötülük konusunda da Tanrı’yı suçlamak doğru değildir. Tanrı kötülüğün faili değildir. Kötülüğün varlığı, insanın özgür iradesiyle ilişkilidir. İnsan seçebilir; dolayısıyla seçiminin sorumluluğunu da taşır.
Ve belki de en sarsıcı teselli ölüm hakkındadır:
Ölümü yalnızca bir kayıp olarak görme. Çünkü beden geçicidir; ruh ise bedenden kurtuluşuyla özgürlüğe kavuşur. Boethius’un düşüncesinde beden, ruhun sonsuza dek kalacağı bir ev değil, geçici bir konaklama yeridir.
Boethius’un zindanda yazdığı bu eser, yüzyıllar sonra bile aynı soruyu önümüze bırakır:
Her şey elimizden alındığında, geriye gerçekten bize ait olan ne kalır?
Tam da böyle bir anda, zindanın kapısı açıldı ve karşısına bir kadın çıktı. Bu kadın sıradan biri değildi. Boethius’un eserinde “Felsefe Hanım” (Lady Philosophy) olarak kişileştirdiği felsefenin ta kendisiydi.
Boethius, onunla yaptığı hayalî sohbeti Felsefenin Tesellisi adlı eserinde anlattı. Fakat bu eser yalnızca bir filozofun hapishanede kaleme aldığı düşünceler bütünü değildir; insanın kayıp, talih, acı, kötülük ve ölüm karşısında kendisini nasıl yeniden toparlayabileceğine dair güçlü bir teselli metnidir.
Felsefe Hanım, Boethius’a adeta şunu hatırlatır:
Kader, sürekli aynı yönde dönmez. Bir gün seni yükseltir, ertesi gün elindekileri senden alabilir. Talihin değişmesi karşısında şaşkına dönme; çünkü değişkenlik onun doğasında vardır. Bugün sahip olduklarını yarın kaybedebilirsin. Bu yüzden mutluluğunu kaderin insafına teslim etme.
Peki gerçek iyilik nedir? Servet mi? Makam mı? Şöhret mi? İktidar mı?
Hayır.
Bunların hiçbiri insanın gerçek anlamda sahip olduğu şeyler değildir; çünkü hepsi dış koşullara bağlıdır. Gerçek iyilik, insanın karakterinde ve erdemli yaşayabilme gücünde bulunur.
Evren de başıboş bir rastlantılar yığını değildir. Boethius’a göre varlığın ardında akılla kavranabilir bir düzen vardır. İnsan her şeyi anlayamasa da evrenin bütünü, kendisini aşan ilahi bir akıl ve düzen içerisinde düşünülmelidir.
Kötülük konusunda da Tanrı’yı suçlamak doğru değildir. Tanrı kötülüğün faili değildir. Kötülüğün varlığı, insanın özgür iradesiyle ilişkilidir. İnsan seçebilir; dolayısıyla seçiminin sorumluluğunu da taşır.
Ve belki de en sarsıcı teselli ölüm hakkındadır:
Ölümü yalnızca bir kayıp olarak görme. Çünkü beden geçicidir; ruh ise bedenden kurtuluşuyla özgürlüğe kavuşur. Boethius’un düşüncesinde beden, ruhun sonsuza dek kalacağı bir ev değil, geçici bir konaklama yeridir.
Boethius’un zindanda yazdığı bu eser, yüzyıllar sonra bile aynı soruyu önümüze bırakır:
Her şey elimizden alındığında, geriye gerçekten bize ait olan ne kalır?
