Türk Dili ve Edebiyatı 12. Sınıf Edebiyat Dersi 1. Dönem 2. Yazılı Soruları - 2

EDEBİYAT DERSİ 1. DÖNEM 2. YAZILISI​

S. 1.

Şakaklarıma kar mı yağdı ne var?

Benim mi Allah’ım bu çizgili yüz?

Ya gözler altındaki mor halkalar?

Neden böyle düşman görünürsünüz?

Yıllar yılı dost bildiğim aynalar?

Cahit Sıtkı TARANCI

İletişim şemasını çizerek yukarıdaki şiirdeki iletişim öğelerini bu şemada gösteriniz. (2+2+2+2+2 P)















S. 2. Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerleri Türkçe’nin ses özelliklerine göre doldurunuz. (2+2+2+2+2= 10 P)



- Türkçe sözcüklerde iki ……………………………… yan yana bulunmaz.



- Türkçe sözcüklerde “……………………………………” sesleri bulunmaz.



- Türkçe sözcüklerin başında “…………………………………….” sesleri bulunmaz.



- Türkçe sözcüklerde ………………………………… ünlü bulunmaz.



- Türkçe sözcüklerde ………………………… iki ünsüz bulunmaz.





S.3. Aşağıdaki kelimeleri Türkçenin ses özelliklerine göre değerlendiriniz. Türkçe olup olmadığını gerekçeleriyle karşılarına yazınız. (4+3+3 puan)



a) arkeolog:



b) biyoloji:



c) greyfurt:





S.4. Aşağıdaki cümleleri oluşturan kelimelerin hangileri ünlü uyumuna uymaz, hangilerinde ünlü uyumu aranmaz? Niçin? (5+5= 10 P)



En iyi romanların bir bunalım döneminde yazılacağını söylüyor Dostoyevski.





Yahya Kemal 20. yüzyılda yaşamış bir edebiyatçıdır.







S. 5. Aşağıdaki cümleleri okuyunuz. Cümledeki bilgi doğruysa “D”, yanlışsa “Y” yazınız. (2+2+2+2+2=10 P)



a) İletişim kurarken yaşadığımız kültürün etkisinde kalırız ve o kültürü hem oluşturur hem de geliştiririz.( )



b) Nesnelerin ve kavramların dillerde oluşan ses simgeleri vardır. ( )



c) Bayramda insanların daha bir güzel giyinmesi doğal bir göstergedir. ( )



d) “Anlattığım gibi yapabilecek misin?” cümlesinde dil “heyecan bildirme” işlevinde kullanılmıştır. ( )



e) Yazı dili günlük hayatta farklılık göstermezken konuşma dili farklılık gösterir. ( )





S. 6.

Ağlamadan

Dillerim dolaşmadan

Yumruğum çözülmeden geçenin karşısında

Şafaktan utanmayıp utandırmadan aşkı

Üzerime yüreğimden başka muska takmadan

Konuşmak istiyorum

Yukarıdaki dörtlüğün duraklarını ve dörtlükte oluşmuş ses olaylarını bularak yazınız. (5+5+5+5=20 P)













S. 7. Yaşamda, dil göstergelerinin dışında başka göstergeler de vardır. Siz de aşağıda boş bırakılan yerlere gösterge örnekleri yazınız. (3+3+4= 10 P)



Sosyal gösterge:



Dil göstergesi:



Doğal gösterge



S. 8.

I. İkisi de bir insanın hayatını bu yapıtlardan üstün tutuyorlar.

II. İnsan sıcaklığı değerlerin en yücesidir.

III. Yıllar sonra da Fransız Sartre, bir insanın Chartes Katedralinden değerli olduğunu söylemişti.

IV. Büyük düşünce adamları ayrı kültürden olsalar da ortak noktada buluşabiliyorlar.

V. Sait Faik yıllar önce bir insanın Süleymaniye’den daha değerli olduğunu yazmıştı.

a) Numaralanmış cümlelerden hangi ikisinde ünsüz yumuşaması yoktur? (5 P)

A) III. – IV. B) II. – V. C) II. – III. D) IV. – III. E) I. – IV.



b) Aşağıdaki cümlelerde altı çizi kelimelerin hangisinde yazım yanlışı vardır? (5 P)

A) Birden kapıyı çarpıp evi terk etmesine bir anlam veremedim.

B) Geçen yıldan kalan kar payını yeni yıla devretmemizi ister misin?

C) Davranışlarımdan sinirli olduğumu hissedince fazla üzerime gelmedi.

D) Bunca sorunun (bilgi yelpazesi.net) arasında dert ettiğin şeye bak.

E) Beş on kuruş vererek çocukları başından sevk etti.





S. 9. Türkiye Türkçesi’nin tarihi gelişim evrelerini sırasıyla yazınız. (10 P)









CEVAP ANAHTARI

C. 1.

Gönderici: Şair

Alıcı: Okuyucu

İleti: Yaşlanmaya başladığı ve bundan duyduğu şaşkınlık

Kanal: Şiir aracılığıyla

Bağlam: Metin



C. 2.

A) Türkçe sözcüklerde İKİ ÜNLÜ yan yana bulunmaz.

B) Türkçe sözcüklerde “F,H,J” sesleri bulunmaz.

C) Türkçe sözcüklerin başında “C,Ğ,L,M,P,R,Ş” sesleri bulunmaz.

D) Türkçe sözcüklerde UZUN ünlü bulunmaz.

E) Türkçe sözcüklerde BAŞTA iki ünsüz bulunmaz.



C. 3.

a) arkeolog: değildir; çünkü kalınlık incelik uyumuna uymaz. Türkçe kelimelerde iki ünlü yan yana gelmez ve sonda “g” ünsüzü bulunmaz.

b) biyoloji: değildir; çünkü kalınlık incelik uyumuna uymaz. Türkçe kelimelerde “o” ünlüsü sadece ilk hecede bulunur ve Türkçe hiçbir kelimede (bilgi yelpazesi.net) “j” ünsüzü bulunmaz.

c) greyfurt: değildir; çünkü kalınlık incelik uyumuna uymaz. Türkçe kelimelerde başka iki ünsüz bulunmaz.



C. 4.

Söylüyor: -yor eki bozar.

En: aranmaz, tek heceli

Dostoyevski: Türkçe değil

Yahya Kemal: Türkçe değil

Yüzyıl: Aranmaz, birleşik olduğu için

Bir: Aranmaz, tek heceli

Edebiyatçı: Türkçe değil



C. 5. D, D, Y, Y, D



C. 6.

Yumruğum, yüreğimden: ünsüz yumuşaması

Geçenin, karşısında, utanmayıp: kaynaştırma ünsüzü

Şafaktan: sert ünsüz benzeşmesi, ünsüz sertleşmesi

İstiyorum: ünlü daralması



C. 7.

Sosyal Gösterge: Bayramlarda güzel giyinmek, büyüklerle konuşurken saygılı olmak

Dil Göstergesi:

Doğal Gösterge: Yağmurun yağması, güneşin doğması



C. 8. a) E b) A. Birden kapıyı çarpıp evi terk etmesine bir anlam veremedim.



C. 9. İlk Türkçe – Ana Türkçe – Eski Türkçe – Batı Türkçesi – Eski Anadolu Türkçesi – Osmanlı Türkçesi – Çağdaş Türkçe – Türkiye Türkçesi